Có lẽ nhiều người vẫn còn nhớ lời dặn của cha mẹ, ông bà từ nhỏ: “Đừng quên uống vitamin.” Đến nay, lời khuyên ấy vẫn hoàn toàn có cơ sở khoa học.
Theo TS.BS Christina S. Reuss, bác sĩ tim mạch và Giám đốc Chương trình Sức khỏe Tim mạch Phụ nữ tại HonorHealth (Mỹ), vitamin đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động của tim mạch. Nếu cơ thể thiếu hụt trong thời gian dài, nguy cơ mắc các bệnh về tim sẽ tăng lên đáng kể.
Bác sĩ Reuss cho biết vitamin được chia thành hai nhóm:
Vitamin tan trong chất béo: A, D, E.
Vitamin tan trong nước: nhóm B (B1, B2, B5, B6, B12) và vitamin C.
Các vitamin này tham gia vào nhiều quá trình sinh học quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động bình thường của tế bào.
“Nếu cơ thể thiếu vitamin, những thay đổi ở hệ tim mạch thường diễn ra rất âm thầm. Ban đầu gần như không có biểu hiện rõ ràng nhưng theo thời gian sẽ trở thành vấn đề nghiêm trọng”, bác sĩ Reuss nói.
Theo bà, thiếu hụt vitamin có thể làm gia tăng nguy cơ:
Xơ vữa động mạch.
Tăng cholesterol.
Tăng huyết áp.
Rối loạn nhịp tim.
Suy tim.
Ngoài ra, vitamin còn giúp cơ thể chống lại stress oxy hóa, quá trình tạo ra các gốc tự do gây viêm và làm tổn thương tế bào, vốn tăng lên theo tuổi tác.
Mặc dù luôn khuyến khích mọi người ưu tiên dinh dưỡng từ thực phẩm, bác sĩ Reuss cho biết bản thân vẫn sử dụng một loại thực phẩm bổ sung.
“Nếu phải chọn một loại để hỗ trợ sức khỏe tim mạch, tôi tin vào omega-3“.
Trong nhiều năm, bà theo chế độ ăn Địa Trung Hải, chế độ ăn nổi tiếng với khả năng giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Thực đơn này tập trung vào:
Rau củ quả.
Trái cây.
Các loại đậu.
Protein nạc.
Chất béo lành mạnh như dầu ô liu, quả óc chó và cá.
Tuy nhiên, từ năm 2024, bà chuyển sang chế độ ăn thiên về thực vật. “Tôi ngày càng khó tìm được nguồn cá vừa bền vững vừa giàu dinh dưỡng nên chuyển sang sử dụng nhiều protein thực vật hơn. Vì vậy, tôi bổ sung omega-3 để bù lại lượng thiếu hụt”.
Một nghiên cứu công bố năm 2021 cũng cho thấy những người tiêu thụ nhiều omega-3 có nguy cơ gặp các biến cố tim mạch và tử vong do tim mạch thấp hơn.
Theo bác sĩ Reuss, omega-3 có ba dạng chính:
ALA
EPA
DHA
Đây đều là các acid béo không no đa nối đôi, chỉ khác nhau về cấu trúc phân tử nhưng đều góp phần xây dựng một chế độ ăn có lợi cho tim mạch.
Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến cáo người trưởng thành nên ăn ít nhất 2 khẩu phần cá mỗi tuần, đặc biệt là các loại cá béo như cá hồi.
Nếu không thể đáp ứng qua chế độ ăn, việc sử dụng thực phẩm bổ sung omega-3 là một lựa chọn hợp lý.
Tuy nhiên, bác sĩ Reuss nhấn mạnh: “Không phải cứ nghĩ mình thiếu là nên uống ngay”. Nguyên tắc của bà là đánh giá khẩu phần ăn trong ngày. Nếu hôm đó không bổ sung đủ omega-3 từ thực phẩm thì mới cân nhắc dùng viên uống. “Tôi luôn ưu tiên lấy dưỡng chất từ rau xanh, trái cây, các loại hạt và đậu trước”.
Nguồn omega-3 tốt nhất vẫn là thực phẩm tự nhiên, đặc biệt là cá. Ngoài cá hồi, bạn cũng có thể bổ sung omega-3 từ:
Hạt chia.
Quả hạch (như óc chó).
Hạt lanh.
Một số đối tượng cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng omega-3, bao gồm:
Người dị ứng hải sản hoặc i-ốt.
Phụ nữ mang thai hoặc đang có kế hoạch mang thai.
Người đang dùng thuốc chống đông máu.
Đối với người không ăn cá hoặc ăn chay, omega-3 chiết xuất từ tảo là một lựa chọn thay thế phù hợp.
Theo bác sĩ Reuss, không có bất kỳ loại vitamin hay thực phẩm bổ sung nào đủ khả năng bảo vệ tim nếu chế độ ăn uống và lối sống không lành mạnh.
Một bữa ăn tốt cho tim nên gồm:
Rau xanh chiếm phần lớn khẩu phần.
Protein lành mạnh như thịt gia cầm bỏ da, cá, hải sản, các loại đậu.
Sữa ít béo.
Ngũ cốc nguyên hạt.
Trái cây giàu chất xơ như táo hoặc kiwi.
Về chất béo, bà khuyến nghị sử dụng:
Dầu ô liu nguyên chất.
Dầu bơ.
Dầu cải (canola).
Đồng thời hạn chế:
Bơ động vật.
Dầu cọ.
Các loại chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
(Nguồn: Yahoo)
