Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển của vắc-xin, nhiều tin đồn về độ an toàn của vắc-xin đã lan truyền trong các bậc phụ huynh, bao gồm cả những tuyên bố như “vắc-xin HPV gây vô sinh” và “ảnh hưởng đến chức năng buồng trứng”, gây ra nhiều lo ngại.
Hôm nay, bác sĩ hy vọng sẽ trao đổi với các bậc phụ huynh về vắc-xin HPV một cách chân thành và khoa học nhất, giải đáp mọi thắc mắc và giúp quý vị đưa ra quyết định hợp lý và có trách nhiệm về việc tiêm chủng cho con mình.
Tuyên bố này hoàn toàn không có cơ sở khoa học. Dữ liệu từ hơn 500 triệu liều vắc-xin được tiêm trên toàn cầu cho thấy vắc-xin không phải là nguyên nhân gây ra vấn đề.
Các cơ quan có thẩm quyền có lập trường rõ ràng
Tổ chức Y tế Thế giớiCác tổ chức có thẩm quyền như WHO, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đều chưa từng chỉ ra rằng vắc-xin HPV ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, chứ đừng nói đến việc gây vô sinh.
Trong bản báo cáo cập nhật năm 2022, WHO tuyên bố rằng tất cả dữ liệu về việc sử dụng vắc xin HPV trên toàn thế giới cho thấy chúng có độ an toàn tốt. Kể từ khi được phê duyệt vào năm 2006, vắc xin HPV đã được sử dụng hơn 500 triệu lần. Chúng an toàn và dung nạp tốt, và các tác dụng phụ sau khi tiêm chủng thường nhẹ và ngắn ngủi. Cho đến nay, ngoài những báo cáo hiếm hoi về phản ứng dị ứng, không có vấn đề an toàn nghiêm trọng nào được phát hiện trong quá trình giám sát hậu thị trường. Hiện tại không có bằng chứng nào cho thấy vắc xin HPV ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của phụ nữ.
Ủy ban Tư vấn Toàn cầu về An toàn Vắc xin ( GACVS) đã tiến hành 5 cuộc đánh giá về độ an toàn của vắc xin HPV. Các đánh giá thường xuyên đã kết luận rằng vắc-xin rất an toàn.
Tiêm phòng giúp bảo vệ khả năng sinh sản
Các nghiên cứu cho thấy, nhiễm trùng dai dẳng với HPV nguy cơ cao (đặc biệt là loại 16 và 18) có thể dẫn đến ung thư cổ tử cung. Các tổn thương tiền ung thư hoặc thậm chí ung thư cổ tử cung, trong trường hợp nặng cần khoét chóp cổ tử cung hoặc thậm chí cắt bỏ tử cung. Đây là nguy cơ thực sự gây vô sinh, sảy thai hoặc mất khả năng sinh sản.
Vai trò của vắc-xin HPV là ngăn ngừa các bệnh nhiễm trùng như vậy, tương đương với việc đặt một “khóa bảo vệ” cho khả năng sinh sản. Từ quan điểm này, vắc-xin HPV cũng gián tiếp bảo vệ khả năng thụ thai của phụ nữ. Đối với phụ nữ chưa kết hôn và chưa có con, tiêm phòng HPV không chỉ an toàn mà còn là một biện pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe sinh sản trong tương lai.
Sự thật là: Hiện tại không có bằng chứng khoa học nào chứng minh mối quan hệ nhân quả giữa vắc-xin HPV và suy buồng trứng sớm.
Suy buồng trứng sớm là gì?
Suy buồng trứng nguyên phát (POI) đề cập đến tình trạng vô kinh kèm theo nồng độ gonadotropin huyết thanh cao và nồng độ estrogen thấp ở phụ nữ trước 40 tuổi. Đây là một trong những nguyên nhân quan trọng gây vô sinh ở nữ giới.
Cần lưu ý, suy buồng trứng sớm là cực kỳ hiếm gặp ở thanh thiếu niên, với tỷ lệ mắc POI ở phụ nữ từ 15-29 tuổi là 10 trên 100.000 người mỗi năm.
Nghiên cứu khoa học không tìm thấy mối tương quan nào
Tính an toàn và khả năng dung nạp của vắc-xin HPV đã được kiểm chứng đầy đủ thông qua hàng trăm triệu liều đã được sử dụng trên toàn thế giới.
Một đánh giá tài liệu bao gồm tất cả các nghiên cứu đoàn hệ về tiêm vắc xin HPV ở trẻ em và thiếu nữ trước tháng 9 năm 2022 cho thấy, vắc xin HPV tứ giá không làm tăng nguy cơ suy buồng trứng nguyên phát so với trẻ chưa được tiêm chủng hoặc các loại vắc xin dành cho trẻ em khác.
Vắc-xin chỉ “tấn công” virus, chứ không phải hệ thống sinh sản
“Thành phần hoạt tính” trong vắc-xin HPV thực chất là một mảnh protein từ lớp vỏ ngoài của virus, giống như một “lệnh truy nã virus” dành cho hệ miễn dịch. Khi các mảnh protein này xâm nhập vào cơ thể, hệ miễn dịch sẽ sản sinh ra các kháng thể nhắm mục tiêu, nhưng các kháng thể này không chứa vật chất di truyền của virus và sẽ không gây nhiễm trùng hoặc tích hợp vào bộ gen của con người. Chúng chỉ nhận diện virus HPV và không gây hại cho các cơ quan sinh sản như buồng trứng và tử cung.
Khả năng sinh sản của phụ nữ chủ yếu phụ thuộc vào chức năng buồng trứng và nồng độ hormone. Buồng trứng hoạt động như một “kho chứa trứng”, giải phóng trứng hàng tháng đồng thời tiết ra estrogen, progesterone và các hormone khác. Vắc xin HPV không xâm nhập vào buồng trứng để tiêu diệt trứng cũng không can thiệp vào quá trình tiết hormone; giống như máy hút bụi chỉ hút bụi mà không chạm vào đồ đạc, hiệu quả của nó chỉ giới hạn ở việc chống lại virus HPV.
Sự thật là: Vắc xin HPV không chứa hormone và sẽ không gây ảnh hưởng đến hệ thống nội tiết của trẻ.
Thành phần chính của vắc-xin HPV là protein. Vắc-xin này không chứa bất kỳ hormone nào, sẽ không gây ảnh hưởng đến hệ thống nội tiết của trẻ, sẽ không ảnh hưởng đến sự phát triển nang trứng, và sẽ không ảnh hưởng đến chu kỳ kinh nguyệt hoặc sự tăng trưởng và phát triển của trẻ .
Các chuyên gia khuyến cáo nên hoãn tiêm chủng trong thời kỳ kinh nguyệt, không phải vì bản thân vắc-xin ảnh hưởng đến kinh nguyệt, mà để tránh hiểu nhầm các triệu chứng khó chịu trong kỳ kinh nguyệt là phản ứng với vắc-xin. Vì một số người bị suy giảm miễn dịch hoặc hội chứng tiền kinh nguyệt trong thời kỳ kinh nguyệt, việc hoãn tiêm chủng có thể giảm bớt sự nhầm lẫn không cần thiết.
Trên thực tế, việc tiêm phòng trong thời kỳ kinh nguyệt sẽ không gây thêm bất kỳ tác hại nào cho cơ thể. Nếu kinh nguyệt xảy ra ngay sau khi tiêm phòng, không cần phải quá lo lắng. Về mặt lý thuyết, vắc xin HPV sẽ không ảnh hưởng đến chức năng bình thường của buồng trứng và nội mạc tử cung.
Sự thật là: Tiêm vắc-xin HPV có hiệu quả và là một biện pháp quan trọng để phòng ngừa ung thư cổ tử cung.
Năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới đã công bố “Chiến lược toàn cầu nhằm đẩy nhanh việc loại bỏ ung thư cổ tử cung”, trong đó nêu rõ mục tiêu đạt được chỉ tiêu “90-70-90” vào năm 2030.
90% các bé gái hoàn thành tiêm phòng HPV trước 15 tuổi;
70% phụ nữ được sàng lọc bằng các phương pháp xét nghiệm hiệu quả cao trước độ tuổi từ 35 đến 45;
90% bệnh nhân có tổn thương tiền ung thư được điều trị; 90% bệnh nhân mắc ung thư cổ tử cung xâm lấn được điều trị và theo dõi.
Nhờ việc sử dụng rộng rãi vắc-xin HPV và những nỗ lực phối hợp của ba cấp độ phòng ngừa, mục tiêu loại bỏ ung thư cổ tử cung đang dần trở thành hiện thực.
Dữ liệu cho thấy sau nhiều năm ứng dụng lâm sàng vắc-xin HPV ở nước ngoài, tỷ lệ mắc ung thư cổ tử cung đã giảm từ 1,64% xuống 0,02%. Do đó, vắc-xin HPV thực sự hiệu quả.
Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là vắc -xin HPV không hiệu quả 100%. Một tỷ lệ nhỏ phụ nữ vẫn có thể mắc ung thư cổ tử cung sau khi tiêm phòng, chủ yếu là do ba lý do sau:
1. Vắc xin không thể bao phủ tất cả các loại HPV
2. Nhiễm HPV trước khi tiêm chủng
3. Các yếu tố gây ung thư khác
Một số ít trường hợp ung thư cổ tử cung không liên quan trực tiếp đến nhiễm HPV, nhưng có thể liên quan đến các yếu tố như chức năng hệ miễn dịch suy yếu, sinh con sớm, hoạt động tình dục sớm, đa thai, sinh nhiều con, có nhiều bạn tình, hút thuốc, uống rượu, các bệnh lây truyền qua đường tình dục (giang mai, HIV…) và sử dụng thuốc tránh thai đường uống lâu dài.
Sự thật là: 13 tuổi là độ tuổi tối ưu để tiêm phòng đã được khoa học chứng minh.
1. Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị rõ ràng
Tổ chức Y tế Thế giới đã nêu rõ trong Tài liệu Quan điểm về Vắc xin Virus Papilloma ở Người rằng đối tượng mục tiêu chính của việc tiêm vắc xin HPV là các bé gái từ 9 đến 14 tuổI.
Việc tiêm phòng ở giai đoạn này không chỉ tạo ra sự bảo vệ hiệu quả nhất trước lần quan hệ tình dục đầu tiên và khi chưa tiếp xúc với HPV , mà còn kích thích cơ thể sản sinh ra lượng kháng thể cao hơn, từ đó đạt được hiệu quả bảo vệ tốt nhất.
2. Tiêm chủng càng sớm thì hiệu quả miễn dịch càng tốt
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng các bé gái từ 9 đến 14 tuổi được tiêm vắc xin HPV sẽ tạo ra lượng kháng thể nhiều hơn gấp đôi so với những người từ 15 tuổi trở lên.
3. Xây dựng hàng rào bảo vệ vững chắc trước khi dịch bệnh đạt đỉnh điểm
HPV chủ yếu lây truyền qua đường tình dục. Tiêm phòng trước khi quan hệ tình dục sẽ mang lại sự bảo vệ tốt hơn và tối đa hóa hiệu quả của vắc-xin trong việc ngăn ngừa nhiễm HPV. Tiêm phòng ở tuổi 13 đảm bảo hệ miễn dịch được hình thành vững chắc ngay trước khi đợt nhiễm bệnh đầu tiên đạt đỉnh điểm.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: QQ)
