Nếu bạn đang bị đau khớp, mệt mỏi và đau nhức toàn thân, đó có thể là viêm khớp dạng thấp nhưng đó hiếm khi là điều đầu tiên mọi người nghĩ đến. “Viêm khớp dạng thấp (RA) có thể khó nhận biết sớm vì nhiều triệu chứng của nó trùng lặp với những cơn đau nhức hàng ngày, căng thẳng hoặc lão hóa”, BS Erin Hammett (bác sĩ chuyên khoa thấp khớp được chứng nhận và giám đốc y tế của WellTheory) nói.
Đau khớp là một triệu chứng phổ biến của RA, nhưng nhiều người thường bỏ qua nó và cho rằng đó là do gõ máy tính quá nhiều, tập luyện cường độ cao, tuổi tác hoặc thoái hóa khớp. “Một dấu hiệu có thể chỉ ra RA cụ thể hơn là cứng khớp và đau nhức nặng hơn vào buổi sáng, kéo dài hơn 60 phút và ảnh hưởng đến cùng một khớp ở cả hai bên cơ thể, đặc biệt là ở bàn tay, cổ tay và bàn chân”, bác sĩ Hammett nói.
Ngoài đau khớp, viêm khớp dạng thấp có thể biểu hiện các triệu chứng bao gồm mệt mỏi, trầm cảm và khô mắt. Dưới đây, các bác sĩ giải thích thêm về viêm khớp dạng thấp, bao gồm cả các triệu chứng thường bị bỏ qua của bệnh.
Viêm khớp dạng thấp là một bệnh tự miễn dịch, có nghĩa là, vì bất kỳ lý do nào, có lẽ là sự kết hợp của các yếu tố di truyền và môi trường hoặc thậm chí là thay đổi nội tiết tố, hệ thống miễn dịch của một người trở nên bất thường. Thay vì tiêu diệt vi trùng, các tế bào bạch cầu chống nhiễm trùng của họ tấn công các mô khỏe mạnh xung quanh khớp. Và quá trình đó gây ra viêm khớp và sau đó là đau đớn và các triệu chứng. “Mọi người sẽ nhận thấy mình bị sưng phù, cứng khớp và cảm thấy không khỏe”, bác sĩ Bykerk lưu ý.
Các triệu chứng của viêm khớp dạng thấp có thể thuyên giảm rồi lại tái phát theo thời gian, điều này có thể khiến việc nhận biết tín hiệu cơ thể trở nên khó khăn, ít nhất là ban đầu. Ban đầu, bệnh có thể chỉ là vài tuần đau ở cổ tay hoặc đau vai trước khi các triệu chứng biến mất. Bạn có thể nghĩ mình bị cúm. Và ngay khi bạn nghĩ mình đang hồi phục, một cơn đau nhức và mệt mỏi khác lại bùng phát. Tuy nhiên, đối với những người khác, các triệu chứng viêm khớp dạng thấp ập đến đột ngột.
Ít người hiểu điều đó hơn bác sĩ Tammi Shlotzhauer, một bác sĩ chuyên khoa thấp khớp đã nghỉ hưu và là tác giả của cuốn sách “Sống chung với viêm khớp dạng thấp”. “Tôi thức dậy một buổi sáng và không thể ra khỏi giường, đột ngột như sấm sét đánh trúng”, bác sĩ Shlotzhauer nói. Bà, hơn ai hết, biết rõ viêm khớp dạng thấp trông như thế nào và cảm giác ra sao, nhưng phải mất vài tháng bà mới chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo, được chẩn đoán và bắt đầu làm theo lời khuyên của chính mình. “Và khi tôi làm như vậy, tôi đã kiểm soát được bệnh rất tốt”, cô ấy nói.
Đau khớp
Đau là một triệu chứng sớm và đặc trưng của viêm khớp dạng thấp. Nó có thể ảnh hưởng đến bất kỳ khớp nào, thường là ở cả hai bên cơ thể. Nó thường bắt đầu ở các khớp nhỏ của ngón tay, cổ tay và mắt cá chân. Vai, hông và đầu gối của bạn cũng có thể bị đau.
Cơn đau có thể được mô tả là đau nhức, đau nhói, đau giật, đau mềm hoặc đau buốt, và đôi khi gây ra đau dây thần kinh như bỏng rát, các nhà nghiên cứu về viêm khớp ở Anh viết trong Nature Reviews Rheumatology. Cơn đau do viêm khớp dạng thấp có thể “liên tục hoặc gián đoạn, khu trú [ở các khớp cụ thể] hoặc lan rộng”, các tác giả lưu ý. Đau cổ tay là một manh mối đặc biệt quan trọng trong việc chẩn đoán viêm khớp dạng thấp vì “viêm xương khớp thông thường không ảnh hưởng đến cổ tay”, Tiến sĩ Shlotzhauer giải thích.
Cứng khớp
Cứng khớp kéo dài nửa giờ trở lên là một dấu hiệu kinh điển của viêm khớp dạng thấp. Hầu hết mọi người đều cảm thấy cứng khớp sau khi thức dậy, nhưng một số người khác lại cảm thấy cứng khớp cả ngày.
Bác sĩ Bykerk cho biết. Và cũng có những người khác nói rằng tình trạng cứng khớp buổi sáng của họ giảm dần trong ngày rồi lại tái phát vào buổi tối, bác sĩ Bykerk nói thêm. Ngay cả việc ngồi lâu cũng có thể khiến các khớp bị cứng lại, hiện tượng này được gọi là “dính khớp”.
Nhưng bất kể khi nào bạn bị cứng khớp, cảm giác như không thể cử động khớp hoặc duỗi thẳng hoàn toàn, và tình trạng này kéo dài hơn sáu tuần, bạn nên đi khám bác sĩ, bác sĩ Bykerk nói.
Sưng
Bệnh nhân viêm khớp dạng thấp có thể bị sưng, thường là ở cổ tay và các khớp ngón tay gần bàn tay nhất, rất lâu trước khi người khác nhận thấy. “Người ngồi ở nhà sẽ cảm thấy sưng, nhưng bác sĩ khám có thể không thấy, mặc dù bạn [bệnh nhân] cảm nhận được điều đó”, bác sĩ Shlotzhauer nói. Không chắc liệu tình trạng sưng chỉ là do tưởng tượng? Hãy thử đi một đôi giày. “Bạn có thể gặp khó khăn khi đi giày nếu bàn chân trước bị sưng”, bác sĩ Bykerk nói.
Cảm giác ấm nóng
Bác sĩ Bykerk cho biết, có thể không quá rõ ràng, nhưng đôi khi các khớp bị viêm sẽ ấm khi chạm vào. Nếu bạn cảm thấy ấm, bác sĩ Bykerk khuyên bạn nên đặt mu bàn tay hoặc các ngón tay lên khớp và sau đó lên xương gần đó. Nếu khớp ấm hơn da trên xương gần đó, đó có thể là dấu hiệu của viêm khớp dạng thấp (RA), đặc biệt nếu nó đi kèm với các triệu chứng khác. “Thông thường, nếu có cảm giác ấm, sẽ có cảm giác cứng khớp, giống như bạn không thể cử động khớp hoàn toàn hoặc duỗi thẳng nó,” bác sĩ Bykerk nói.
Rối loạn chức năng khớp
Viêm khớp dạng thấp (RA) có thể cản trở các công việc hàng ngày, đặc biệt là khi bạn đang bị tái phát. Bạn có thể gặp khó khăn khi thái thịt, mở hộp sữa hoặc gõ bàn phím, bác sĩ Bykerk giải thích. Nếu đầu gối của bạn có vấn đề, bạn có thể gặp khó khăn khi leo cầu thang. Đó là điều đã xảy ra với bác sĩ Shlotzhauer. Có một thời gian bà ấy cần phải sử dụng thang máy dành cho người khuyết tật, bà ấy nói.
Mệt mỏi
Hầu hết mọi người mắc RA đều trải qua tình trạng mệt mỏi quá mức. Mệt mỏi là triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh tự miễn dịch. Tin tốt là: Khi bệnh được kiểm soát, tình trạng mệt mỏi sẽ biến mất, bác sĩ Bykerk cho biết. Những người trì hoãn điều trị đang tự gây rắc rối cho mình vì tình trạng mệt mỏi của họ có thể trở nên mãn tính.
Cảm giác như sắp bị ốm
Viêm khớp dạng thấp không chỉ đơn thuần là đau khớp. Bạn có thể cảm thấy như sắp bị ốm vì mệt mỏi và đau nhức. “Đó là cảm giác không khỏe,” bác sĩ Shlotzhauer giải thích. “Người bệnh sẽ mô tả rằng họ cảm thấy không khỏe, rằng có điều gì đó không ổn.” Nếu bạn cảm thấy khó chịu kéo dài hơn sáu tuần, hãy đến gặp bác sĩ để được khám.
Mất cơ
Mất cơ là một biến chứng nghiêm trọng của viêm khớp dạng thấp. Khi các nhà nghiên cứu tại Đại học Pennsylvania kiểm tra các bản chụp CT, họ đã phát hiện ra “sự thiếu hụt đáng kể về khối lượng cơ và mật độ cơ” ở những người mắc viêm khớp dạng thấp so với những người khỏe mạnh. Nếu bạn nhận thấy mình bị mất khối lượng cơ hoặc giảm sức mạnh đáng kể, điều quan trọng là phải báo cho bác sĩ. Bác sĩ Bykerk cho biết tình trạng teo cơ có thể ảnh hưởng đến bệnh nhân viêm khớp dạng thấp trong vòng một năm kể từ khi mắc bệnh. “Họ không chỉ phải kiểm soát bệnh mà còn phải phục hồi chức năng; họ phải lấy lại sức mạnh,” bà nói.
Trầm cảm
Trầm cảm và các bệnh mãn tính thường đi đôi với nhau, và viêm khớp dạng thấp cũng không ngoại lệ. Trên thực tế, các nghiên cứu cho thấy trầm cảm phổ biến hơn từ hai đến bốn lần ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp so với dân số nói chung. Nhưng không giống như một số bệnh khác, trầm cảm có xu hướng là một triệu chứng sớm của viêm khớp dạng thấp, chứ không phải là điều phát triển do một vấn đề sức khỏe đang diễn ra. Trầm cảm có thể là “biểu hiện toàn thân của viêm nhiễm,” bác sĩ Shlotzhauer giải thích. “Không phải là bạn là người không thể tự mình vượt qua khó khăn. [Mà là] hóa học thần kinh của bạn bị ảnh hưởng bởi viêm nhiễm,” bà nói.
Các nốt sần trên da
Khoảng một phần tư số người mắc viêm khớp dạng thấp phát triển các cục u cứng, mềm dưới da. Những cục u này thường xuất hiện ở các điểm chịu áp lực trên xương trên cơ thể, chẳng hạn như khớp ngón tay, khuỷu tay và gót chân. Mặc dù những khối u này vô hại, nhưng đôi khi chúng gây đau, hạn chế chức năng hoặc bị nhiễm trùng, bà lưu ý trong cuốn sách của mình. “Có bằng chứng cho thấy tỷ lệ mắc các nốt sần đang giảm cùng với mức độ nghiêm trọng của bệnh viêm khớp dạng thấp giảm dần trong những thập kỷ qua,” Tiến sĩ Sholtzhauer nói thêm.
Kích ứng mắt hoặc miệng
Đôi khi những người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp phát triển các triệu chứng của một bệnh tự miễn dịch khác gọi là hội chứng Sjogren, tấn công các tuyến sản xuất chất lỏng của cơ thể. (Ở những người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp, nó được gọi là hội chứng Sjogren thứ phát). Ngoài các triệu chứng viêm khớp dạng thấp kinh điển, những người mắc hội chứng Sjogren thứ phát có thể bị viêm tuyến lệ và tuyến nước bọt. Điều này có thể gây khô mắt và khô miệng, Tiến sĩ Shlotzhauer nói. Nhưng nó ít nghiêm trọng hơn nhiều so với hội chứng Sjogren nguyên phát.
Tổn thương thần kinh, da hoặc nội tạng
Khi mọi người nghĩ về viêm khớp dạng thấp, các biến chứng về khớp thường xuất hiện trong tâm trí, nhưng tình trạng này cũng có thể ảnh hưởng đến các vùng khác của cơ thể. Ví dụ, khi viêm tấn công các mạch máu của bạn, có thể xuất hiện các vết loét da.
Bệnh có thể phát triển. Khi ảnh hưởng đến dây thần kinh, bạn có thể bị tê hoặc yếu ở các chi.
Những người mắc RA cũng có nhiều khả năng mắc bệnh tim mạch, độc lập với các yếu tố nguy cơ khác. Và họ có thể phát triển nhiều biến chứng về phổi như bệnh phổi kẽ, có thể gây khó thở.
RA cũng có thể đẩy nhanh sự phát triển của hội chứng chuyển hóa, một nhóm các tình trạng, huyết áp cao, đường huyết cao và mức cholesterol bất thường, làm tăng nguy cơ đột quỵ, tiểu đường và bệnh tim mạch. Nếu các chỉ số của bạn ở mức ranh giới và bạn mắc RA, hãy thận trọng và hỏi bác sĩ cách bạn có thể giữ gìn sức khỏe, bác sĩ Bykerk nói.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
(Nguồn: Yahoo)
