Nhắc đến chuyện bảo vệ mạch máu, phòng ngừa đột quỵ, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc tập thể dục, ăn uống lành mạnh hay kiểm soát huyết áp, đường huyết và mỡ máu. Đúng là những điều này rất quan trọng. Nhưng hôm nay, có một thói quen nhỏ gần như không tốn tiền, ai cũng có thể làm được, mỗi ngày chỉ mất khoảng 1 phút, lại mang đến lợi ích cho tim mạch và não bộ lớn hơn nhiều người tưởng.
Có lẽ nhiều người sẽ ngạc nhiên: “Chỉ nha khoa chẳng phải chỉ là món đồ để lấy thức ăn mắc trong kẽ răng thôi sao? Sao lại liên quan đến tim và đột quỵ được?”.
Đừng vội nghĩ đó là chuyện vô lý. Trong vài năm gần đây, nhiều nghiên cứu quốc tế uy tín đã cho thấy duy trì thói quen dùng chỉ nha khoa đều đặn không chỉ giúp giảm nguy cơ đột quỵ, rung nhĩ mà còn làm giảm nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch. Đây là việc nhỏ nhưng rất nhiều người chưa thực sự coi trọng.
Điều này hoàn toàn không phải nói quá.
Tháng 4/2026, Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA) công bố một nghiên cứu theo dõi dài hạn trên tạp chí quốc tế uy tín về đột quỵ mang tên Stroke. Các nhà khoa học đã theo dõi hơn 6.200 người chưa từng bị đột quỵ trong suốt gần 24 năm.
Kết quả khiến nhiều người bất ngờ. So với nhóm không dùng chỉ nha khoa, những người duy trì thói quen này có:
Nguy cơ đột quỵ thiếu máu não giảm khoảng 23%
Nguy cơ đột quỵ do cục máu đông từ tim giảm khoảng 40%
Nguy cơ rung nhĩ, một dạng rối loạn nhịp tim, giảm khoảng 12%
Nếu bạn vẫn còn nghi ngờ, thì một nghiên cứu khác đăng trên Tạp chí Hiệp hội Nha khoa Mỹ vào tháng 1/2025 gần như đã củng cố thêm kết luận này.
Nghiên cứu cho thấy:
Người dùng chỉ nha khoa mỗi ngày có nguy cơ mắc bệnh tim mạch thấp hơn 29%
Nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch giảm 36%
Ngay cả khi không dùng mỗi ngày, chỉ cần tăng thêm 1 ngày dùng chỉ nha khoa mỗi tuần cũng giúp giảm 5% nguy cơ mắc bệnh tim mạch và giảm 6% nguy cơ tử vong vì bệnh này
Nói cách khác, chỉ cần biến việc dùng chỉ nha khoa thành một phần của sinh hoạt hằng ngày, tim mạch đã có thêm một “lá chắn” bảo vệ, gần như không có tác dụng phụ.
Câu trả lời nằm ở “viêm trong khoang miệng”.
Tháng 4/2026, bác sĩ Dương Tiến Cương, Phó trưởng khoa Tim mạch của Bệnh viện Phụ khoa Phủ Ngoại thuộc Viện Khoa học Y học Trung Quốc, đã giải thích khá dễ hiểu trên trang cá nhân rằng:
Trong miệng con người có hàng trăm loại vi khuẩn sinh sống. Nếu kẽ răng lâu ngày không được làm sạch, mảng bám sẽ tích tụ, từ đó gây viêm lợi, viêm nha chu và nhiều vấn đề răng miệng khác.
Những ổ viêm mạn tính này giống như một “đốm lửa âm ỉ” trong cơ thể, liên tục giải phóng các chất gây viêm vào máu.
Vai trò của chỉ nha khoa chính là làm sạch mảng bám và thức ăn mắc sâu trong kẽ răng, nơi bàn chải khó chạm tới. Khi tình trạng viêm trong miệng giảm xuống, gánh nặng viêm của toàn cơ thể cũng nhẹ đi, từ đó tim và não cũng được hưởng lợi.
Đây không phải suy đoán vô căn cứ. Nhiều nghiên cứu đã tìm thấy dấu vết vi khuẩn miệng trong mạch máu và tim.
Một nghiên cứu công bố tháng 8/2025 trên Tạp chí Hiệp hội Tim mạch Mỹ phát hiện, trong các mảng xơ vữa động mạch của bệnh nhân bệnh mạch vành, có tới 60% mẫu chứa DNA vi khuẩn. Đặc biệt, vi khuẩn Streptococcus viridans, loại thường sống trong khoang miệng, xuất hiện với tỷ lệ tới 42%.
Cũng trong tháng 8/2025, một nghiên cứu đăng trên tạp chí quốc tế Circulation cho thấy, vi khuẩn gây bệnh trong khoang miệng và các tế bào viêm do chúng kích hoạt có thể làm tăng đáng kể nguy cơ nhồi máu cơ tim.
Tất cả những nghiên cứu này đều cho thấy, vi khuẩn và viêm nhiễm trong miệng thật sự có thể “đi xa”, ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch.
Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần đánh răng sáng tối là đủ sạch. Nhưng thực tế có thể chưa đủ.
Bàn chải giúp làm sạch bề mặt răng khá tốt. Tuy nhiên, phần kẽ răng lại là câu chuyện khác.
Lông bàn chải thường khá to so với khe hẹp giữa hai chiếc răng nên khó len sâu vào bên trong. Chính vì vậy, kẽ răng thường trở thành “góc chết vệ sinh” trong khoang miệng.
Trong khi đó, chỉ nha khoa lại rất giỏi xử lý những khu vực nhỏ hẹp này.
Ngoài việc lấy thức ăn mắc trong răng, chỉ nha khoa còn giúp loại bỏ mảng bám vi khuẩn. Đây là lớp cặn mềm do vi khuẩn tạo thành. Nếu để tích tụ lâu ngày, chúng có thể gây sâu răng, viêm lợi và viêm nha chu.
Bước 1: Nhẹ nhàng đưa chỉ vào kẽ răng
Dùng động tác kéo qua kéo lại nhẹ như “cưa gỗ”, từ từ đưa sợi chỉ xuống kẽ răng. Không nên giật mạnh vì có thể làm tổn thương lợi.
Bước 2: Ôm sát thân răng theo hình chữ C
Khi chỉ đã vào kẽ răng, hãy áp sát sợi chỉ vào một mặt răng, tạo thành hình chữ C để ôm theo độ cong tự nhiên của răng.
Bước 3: Di chuyển lên xuống để làm sạch
Bắt đầu từ phần sát lợi, nhẹ nhàng kéo chỉ lên xuống khoảng 4–5 lần dọc theo thân răng để loại bỏ mảng bám.
Lưu ý: Mỗi kẽ răng có hai mặt răng cạnh nhau nên cần làm sạch cả hai bên.
Nên dùng ít nhất 1 lần mỗi ngày. Thời điểm lý tưởng nhất là buổi tối trước khi đánh răng để tạo hiệu quả làm sạch kép: Dùng chỉ nha khoa trước, đánh răng sau.
Hiện nay, chỉ nha khoa có rất nhiều loại như chỉ cuộn, tăm chỉ nha khoa… Chỉ cần chọn loại phù hợp và dễ dùng với bản thân là được.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
(Nguồn: QQ)
