Viêm lộ tuyến cổ tử cung là một bệnh lý phụ khoa rất thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, đặc biệt là những người đã từng quan hệ tình dục, sinh nở hoặc có can thiệp y khoa vùng kín. Mặc dù tên gọi nghe “hơi khó hiểu”, nhưng nguyên nhân thực sự lại bắt nguồn từ những yếu tố cơ bản trong sinh hoạt, sinh lý và tình dục hàng ngày.
Bác sĩ sản phụ khoa thường nhấn mạnh rằng viêm lộ tuyến không phải bệnh “tự phát” trong cơ thể khỏe mạnh, mà thường là hệ quả của một chuỗi tác động khiến bề mặt cổ tử cung bị tổn thương hoặc môi trường âm đạo mất cân bằng. Dưới đây là những nguyên nhân chính:
Việc vệ sinh vùng kín không đúng cách là một trong những nguyên nhân rất phổ biến khiến vi khuẩn, nấm và tạp khuẩn có cơ hội xâm nhập sâu và gây viêm nhiễm ở cổ tử cung.
Một số sai lầm thường gặp:

Thụt rửa sâu vào âm đạo khiến môi trường pH tự nhiên bị phá vỡ.
Dùng nước rửa quá mạnh hoặc không phù hợp khiến da nhạy cảm bị kích ứng.
Không vệ sinh sạch sau quan hệ hoặc trong kỳ kinh nguyệt.
Hậu quả là vùng kín mất cân bằng vi khuẩn có lợi, có hại, tạo điều kiện cho các tác nhân gây viêm xâm nhập và phát triển ở lộ tuyến cổ tử cung.
Quan hệ sớm, quan hệ mạnh bạo hoặc với nhiều bạn tình làm tăng nguy cơ trầy xước niêm mạc cổ tử cung, đặc biệt ở những chị em chưa từng sinh nở hoặc có âm đạo chưa đàn hồi tốt. Việc này không chỉ khiến cổ tử cung dễ bị tổn thương mà còn tạo điều kiện cho vi khuẩn gây bệnh xâm nhập sâu hơn.
Lưu ý: Quan hệ không an toàn còn có thể khiến bạn mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STDs) như lậu, Chlamydia, giang mai… Đây cũng là những tác nhân gián tiếp làm tăng nguy cơ viêm lộ tuyến.

Các bệnh viêm nhiễm như viêm âm đạo, viêm cổ tử cung, nấm Candida hay trùng roi Trichomonas đều làm môi trường âm đạo mất cân bằng và tạo điều kiện thuận lợi để lộ tuyến bị viêm.
Khi các tác nhân này “tấn công”, tế bào tuyến lộ ra ngoài cổ tử cung sẽ dễ bị viêm hơn, tương đương như để “ổ viêm” ngay trước cửa vào tử cung. Điều này khiến việc điều trị trở nên khó khăn nếu chỉ điều trị lộ tuyến mà không xử lý bệnh phụ khoa kèm theo.
Các thủ thuật như nạo hút thai, đặt vòng tránh thai, lấy dịch xét nghiệm hay tái tạo cổ tử cung sai kỹ thuật đều có thể gây tổn thương cơ học cho cổ tử cung, dẫn tới viêm nhiễm và tăng nguy cơ viêm lộ tuyến.
Đặc biệt, việc phá thai không an toàn hoặc nhiều lần làm mô tử cung bị tổn thương, tạo điều kiện cho vi khuẩn tiếp tục xâm nhập, kéo theo phản ứng viêm kéo dài ở vùng lộ tuyến.

Sự dao động hormone, đặc biệt là estrogen, đóng vai trò quan trọng trong cân bằng môi trường âm đạo. Những thời điểm hormone bị thay đổi mạnh như:
Sau sinh
Dùng thuốc tránh thai kéo dài
Chu kỳ kinh nguyệt rối loạn
… đều có thể khiến môi trường âm đạo mất cân bằng và làm cho lộ tuyến dễ bị viêm hơn.
Cuối cùng, nhiều chị em vì e ngại, bận rộn, hoặc chủ quan nên không kiểm tra phụ khoa định kỳ. Điều này khiến bệnh viêm lộ tuyến đôi khi được phát hiện khi đã tiến triển sâu, lúc đó việc điều trị sẽ khó khăn hơn, dễ tái phát và tốn kém hơn.
Hiểu đúng nguyên nhân giúp chị em chủ động hơn trong việc phòng ngừa và chăm sóc sức khỏe vùng kín hiệu quả. Khi bạn nắm rõ lý do có thể dẫn tới bệnh, bạn cũng sẽ biết cách thay đổi thói quen trước khi bệnh xuất hiện!
(Ảnh minh họa: Internet)