Ung thư phổi nghe có vẻ như là số phận của những người hút thuốc nặng, nhưng thực tế phức tạp hơn nhiều so với những định kiến. Với hơn 24.000 ca mắc mới mỗi năm, ung thư phổi đứng thứ ba về tỉ lệ mắc mới nhưng lại chiếm vị trí thứ hai về tỉ lệ tử vong tại Việt Nam.
Nhiều người không biết rằng ung thư phổi không xuất hiện đột ngột. Cơ thể có thể phát ra tín hiệu sớm nhất là từ 6 tháng đến một năm trước khi được chẩn đoán. Tuy nhiên, những tín hiệu này thường quá nhỏ và dường như không đáng kể, dẫn đến việc bị bỏ qua, hiểu sai hoặc trì hoãn chẩn đoán.
Hôm nay, chúng ta sẽ chỉ nói về 3 điều, 3 thay đổi trong cơ thể mà bạn nên lưu ý.
Tại phòng khám ngoại trú, một người đàn ông dưới 50 tuổi, không hút thuốc và không có tiền sử gia đình mắc ung thư phổi, đến khám với các triệu chứng cảm lạnh dai dẳng, ho và khàn giọng. Sau khi khám, ông được chẩn đoán mắc ung thư phổi ảnh hưởng đến dây thần kinh thanh quản quặt ngược.
Đây không phải là trường hợp cá biệt. Khối u ở đỉnh phổi có thể gây khàn giọng nếu chúng chèn ép hoặc xâm lấn dây thần kinh thanh quản quặt ngược. Đó không phải là loại khàn giọng sẽ đỡ hơn sau vài lần hét, mà là giọng khàn, yếu ớt và căng thẳng kéo dài hàng tuần.
Nhiều người nhầm lẫn nó với viêm họng hoặc triệu chứng sau cảm lạnh, nên đã uống nhiều viên ngậm. Cơn ho hết, nhưng giọng nói vẫn nghe lạ. Bạn cần biết rằng ung thư phổi thường xâm lấn các mô lân cận trước, chứ không phải chính “phổi” mà bạn cảm nhận được.
Nếu giọng nói của bạn thay đổi và bạn bị ho dai dẳng, đặc biệt là ho khan không có đờm kèm theo khó thở, kéo dài hơn 3 tuần, đừng chần chừ. Hãy chụp CT xoắn ốc liều thấp vùng ngực, nếu cần thiết, hãy nội soi thanh quản.
Nhiều người tin rằng ung thư phổi chỉ gây ra các triệu chứng như ho và tức ngực. Tuy nhiên, trong thực tiễn lâm sàng, “hội chứng vai đông cứng giả” liên quan đến ung thư phổi đang ngày càng trở nên phổ biến.
Một phụ nữ 65 tuổi bị đau vai phải dữ dội, khiến bà khó có thể nâng tay lên. Bà đã thử xoa bóp, vật lý trị liệu và dán thuốc giảm đau trong 6 tháng. Cuối cùng, không thể chịu đựng cơn đau thêm nữa, bà đã đi chụp CT, kết quả cho thấy một khối u ẩn ở thùy trên phổi phải đã xâm lấn. Cơn đau không phải do vấn đề ở khớp mà là đau lan tỏa do chèn ép dây thần kinh hoặc viêm nhiễm .
Loại đau này có một số đặc điểm: Đau một bên, liên tục, nặng hơn vào ban đêm và ít đáp ứng với thuốc giảm đau. Đôi khi kèm theo tê tay, ngón tay lạnh và đổ mồ hôi bất thường.
Nếu bạn hoặc người thân trong gia đình bị đau vai không rõ nguyên nhân kéo dài vài tháng, không hiệu quả với vật lý trị liệu và ngày càng nặng hơn, đặc biệt nếu bạn trên 50 tuổi và có tiền sử hút thuốc hoặc tiền sử gia đình hút thuốc, nhất định nên xem xét khả năng mắc khối u.
Đừng nhầm lẫn đau vai với dấu hiệu lão hóa. Đôi khi, đó là cách cơ thể bạn phản đối vì bạn đã phớt lờ những lời kêu gọi của nó.
Có một hiện tượng gọi là ngón tay dùi trống: Đầu móng tay trở nên tròn và phồng lên, giống như dùi trống, phần gốc móng bị cong, mất đi độ cong ban đầu, khi chạm vào cảm thấy hơi mềm.
Tại sao lại như vậy? Bởi vì tình trạng thiếu oxy kéo dài ở phổi dẫn đến sự phát triển và giãn nở của các mao mạch ngoại vi, gây ra hình dạng móng tay đặc biệt này. Đây không phải là một bệnh cụ thể, nhưng nó có thể là “dấu hiệu” của một số bệnh nhất định.
Hiện tượng ngón tay dùi trống có thể xảy ra ở các bệnh gây thiếu oxy mãn tính, bao gồm ung thư phổi, xơ phổi và COPD. Đặc biệt, ở giai đoạn đầu của ung thư biểu mô tuyến phổi và ung thư biểu mô tế bào vảy, một số người thậm chí không ho; triệu chứng duy nhất là ngón tay của họ trông kỳ lạ.
Các nghiên cứu lâm sàng chỉ ra rằng, khoảng 12% bệnh nhân ung thư phổi bị biến dạng ngón tay (ngón tay dùi trống) trong vòng 6 tháng trước khi được chẩn đoán. Tình trạng này không gây đau đớn và không ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày, nhưng nó có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm nhất của cơ thể.
Bạn có thể hỏi, làm sao để xác định đó có phải là ung thư hay không? Chẳng phải bạn đang quá nhạy cảm và lo lắng sao? Bạn không cần phải trở thành bác sĩ, nhưng bạn cần học các tiêu chí để xác định “những bất thường”. Những điều này không nhằm mục đích giúp bạn tự chẩn đoán bệnh, mà chỉ để nhắc nhở bạn: đã đến lúc phải đến bệnh viện, đừng trì hoãn thêm nữa.
(Ảnh minh họa: Internet)
