Dù các vấn đề sức khỏe phụ nữ như mãn kinh hay vô sinh đã bớt nhạy cảm hơn khi bàn luận, nhưng kinh nguyệt vẫn là chủ đề bị bao phủ bởi nhiều định kiến và hiểu lầm. Bài viết này sẽ giúp bạn bóc tách những quan niệm sai lệch thường gặp, đồng thời phân tích tác động của các vấn đề kinh nguyệt lên đời sống hàng ngày của hàng triệu phụ nữ.
Không ít người vẫn cảm thấy ngần ngại khi nhắc đến sức khỏe kinh nguyệt, một phần do những quan niệm lâu đời bám rễ sâu trong xã hội. Điều này khiến nhiều chị em phải chịu đựng những cơn đau, chảy máu nhiều hoặc các triệu chứng khó chịu khác mà không dám chia sẻ. Thực tế cho thấy, gần 90% phụ nữ từng ước rằng mình không phải trải qua kinh nguyệt, bởi những khó khăn mà họ gặp phải trong chu kỳ hàng tháng.
Dù chủ đề kinh nguyệt dần được cởi mở hơn, nhưng nghiên cứu mới cho thấy vẫn còn hàng triệu phụ nữ bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi những cơn đau bụng kinh, lượng máu ra nhiều cùng các vấn đề liên quan, đến mức phải thay đổi hoạt động thường nhật. Đáng chú ý, có tới 49% phụ nữ tham gia khảo sát cho rằng họ buộc phải chấp nhận các rắc rối về kinh nguyệt như một phần tất yếu của cuộc sống, trong khi trên thực tế hiện nay đã có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả và dễ tiếp cận.
Nhiều người thường không tìm đến bác sĩ khi gặp những biểu hiện bất thường hoặc chịu đựng cơn đau kéo dài. Tuy nhiên, bác sĩ đa khoa Janine David nhấn mạnh: “Mặc dù kinh nguyệt là điều tự nhiên đối với phụ nữ, nhưng không có nghĩa phải chịu đau đớn hay để nó ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống hàng ngày. Thực tế, chúng ta có thể làm rất nhiều để giảm nhẹ triệu chứng kinh nguyệt, nhất là khi các lựa chọn tự chăm sóc sức khỏe ngày càng đa dạng và các loại thuốc điều trị đã trở nên dễ mua hơn sau khi trao đổi với dược sĩ”.
Dược sĩ độc lập Sukhi Basra (phó chủ tịch Hiệp hội Dược quốc gia Mỹ) cũng bày tỏ sự bất ngờ về thực trạng hiện nay: “Xét đến tác động mạnh mẽ mà các vấn đề kinh nguyệt gây ra, thật kỳ lạ khi chủ đề sức khỏe kinh nguyệt vẫn còn bị né tránh, chưa kể đến làn sóng thông tin sai lệch và những quan niệm lỗi thời đang tồn tại”.
Thực tế, khả năng này tuy thấp nhưng vẫn có thể xảy ra. Chỉ 30% phụ nữ có “cửa sổ thụ thai” rơi vào ngày thứ 10 đến ngày thứ 17 của chu kỳ. Tuy nhiên, tinh trùng có thể sống tới 5 ngày trong âm đạo, thậm chí một nghiên cứu còn ghi nhận thời gian sống lên đến 12 ngày, bao gồm cả sau khi sạch kinh. Do đó, nếu phụ nữ rụng trứng sớm và quan hệ trong kỳ kinh nguyệt, nguy cơ mang thai hoàn toàn có thể xuất hiện vì tinh trùng vẫn còn tồn tại trong âm đạo.
Dữ liệu nghiên cứu chỉ ra rằng 13% phụ nữ từng từ chối tập thể dục, đi làm hay tham gia các hoạt động xã hội trong những ngày này. Tuy nhiên, 53% phụ nữ lại nhận thấy việc vận động giúp họ cảm thấy dễ chịu hơn khi có kinh. Chương trình Just Swim của Swim England khẳng định không có lý do gì để tránh bơi lội khi hành kinh, chỉ cần sử dụng tampon hoặc cốc nguyệt san. Hiện nay cũng có đồ bơi chuyên dụng cho kỳ kinh nguyệt, nhưng không phù hợp với những ngày ra máu nhiều. Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) tại Anh còn khuyến khích tập luyện thể dục để giảm đau bụng kinh.
Nghiên cứu của Evana và Ultravana ghi nhận 1/3 phụ nữ từng nghĩ như vậy. Đây là một định kiến gắn liền với nhiều tôn giáo và văn hóa. Trong Kinh Thánh từng ghi: “Khi phụ nữ có kinh nguyệt… bất cứ ai chạm vào họ cũng sẽ trở nên không sạch sẽ”.
Ở một số cộng đồng Hindu, phụ nữ vẫn bị yêu cầu ra ở riêng trong kỳ kinh, trong khi đạo Do Thái chính thống yêu cầu nghi lễ tẩy rửa sau mỗi kỳ kinh. Tuy nhiên, về mặt y học, máu kinh nguyệt vốn vô trùng cho đến khi thoát ra ngoài cơ thể. Phần lớn quan điểm tôn giáo này xuất phát từ mong muốn nâng cao khả năng sinh sản, chứ không dựa trên cơ sở khoa học. Dù vậy, việc quan hệ tình dục trong kỳ kinh có thể làm tăng nguy cơ lây truyền các bệnh lây qua đường tình dục (STD).
Ngoài ra, còn một niềm tin được nhắc đến rộng rãi là các chị em sống cùng nhau sẽ “đồng bộ” chu kỳ kinh nguyệt. Quan điểm này bắt nguồn từ một nghiên cứu nhỏ với nhóm sinh viên đại học vào những năm 1970. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây đã bác bỏ giả thuyết này, khẳng định hiện tượng trùng chu kỳ chỉ là ngẫu nhiên.
Nhìn chung, dù đã có nhiều tiến bộ trong việc nâng cao nhận thức về sức khỏe phụ nữ, nhưng chủ đề kinh nguyệt vẫn còn là “vùng cấm” với nhiều người. Việc phá bỏ các định kiến, chủ động tìm hiểu và mạnh dạn hỏi ý kiến chuyên gia sẽ giúp chị em không chỉ bảo vệ sức khỏe của mình mà còn góp phần xây dựng một xã hội cởi mở hơn với các vấn đề giới tính và sức khỏe sinh sản.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: Express)
