Một nghiên cứu mới đây cho thấy, mối liên hệ giữa việc sử dụng paracetamol thường xuyên ở người lớn tuổi và các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Các chuyên gia khuyến cáo cần thận trọng khi sử dụng paracetamol để giảm đau dài hạn, đặc biệt là trong điều trị các bệnh mãn tính như viêm xương khớp.
Gần 90% người trưởng thành từ 75 tuổi trở lên sử dụng paracetamol, chủ yếu để giảm đau xương khớp. Loại thuốc này thường được kê đơn để kiểm soát các bệnh mãn tính như viêm khớp và loãng xương.
Tuy nhiên, một phân tích lớn do các nhà nghiên cứu tại Đại học Nottingham (Anh) thực hiện đã đưa ra cảnh báo về những rủi ro tiềm ẩn cho sức khỏe khi người cao tuổi sử dụng paracetamol thường xuyên. Nghiên cứu theo dõi hơn 500.000 người trưởng thành từ 65 tuổi trở lên trong 2 thập kỷ.
Kết quả nghiên cứu cho thấy, mối liên hệ “phụ thuộc vào liều dùng” giữa việc sử dụng paracetamol và các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Chúng bao gồm loét dạ dày, suy tim, tăng huyết áp và bệnh thận mãn tính. Những người được kê đơn paracetamol 2 lần trong vòng 6 tháng đặc biệt dễ bị tổn thương. Nguy cơ càng tăng khi tần suất và liều lượng sử dụng tăng lên. Những phát hiện đáng báo động cho thấy liều cao làm tăng đáng kể khả năng chảy máu hoặc viêm loét dạ dày.
GS Weiya Zhang, nhà dịch tễ học và tác giả nghiên cứu, kêu gọi mọi người cần thận trọng khi sử dụng paracetamol. Ông nói: “Việc sử dụng paracetamol làm thuốc giảm đau hàng đầu cho các bệnh mãn tính như viêm xương khớp ở người cao tuổi cần được xem xét lại cẩn thận”. GS Zhang nói thêm rằng thuốc này đã cho thấy “tác dụng giảm đau tối thiểu” trong nhiều trường hợp.
Các phát hiện này ủng hộ hướng dẫn cập nhật từ Viện Quốc gia về Sức khỏe và Chăm sóc Xuất sắc (NICE) (Anh) năm 2022. NICE khuyến nghị các chương trình tập thể dục là phương pháp điều trị chính cho bệnh viêm xương khớp thay vì sử dụng paracetamol thường xuyên.
Mặc dù paracetamol được coi là nhẹ nhàng hơn với dạ dày so với các thuốc chống viêm không steroid (NSAID) như ibuprofen, nhưng liều cao có liên quan đến kích ứng đường tiêu hóa, bao gồm ợ nóng, buồn nôn và nôn mửa.
Nghiên cứu cũng nêu bật nguy cơ tổn thương thận. Một số nghiên cứu cho thấy, paracetamol có thể tương tác với các hóa chất trong cơ thể để tạo ra độc tố gây hại cho tế bào thận. Ngoài các vấn đề về thận, các dạng paracetamol hòa tan, có hàm lượng natri cao, liên quan đến việc tăng huyết áp đột biến, làm dấy lên lo ngại về các nguy cơ tim mạch.
Quá liều paracetamol là nguyên nhân gây suy gan cấp tính ở các nước phương Tây. Liều lượng quá mức làm quá tải khả năng chuyển hóa thuốc an toàn của gan, dẫn đến hình thành các hợp chất độc hại làm tổn thương tế bào gan.
TS Kenneth Simpson, chuyên gia về gan tại Đại học Edinburgh (Anh), trước đây đã cảnh báo về sự nguy hiểm của việc dùng quá liều không đúng cách. Bệnh nhân vô tình vượt quá liều khuyến cáo theo thời gian, thường bằng cách kết hợp nhiều sản phẩm có chứa paracetamol.
Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) khuyên người lớn không nên dùng quá 2 viên 500mg 4 lần mỗi ngày, tối đa 8 viên trong vòng 24 giờ. Bệnh nhân được khuyến khích theo dõi lượng paracetamol của họ, đặc biệt là khi sử dụng thuốc đa thành phần cho cảm lạnh hoặc cúm.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: Express)
