Gan nhiễm mỡ đang trở thành một trong những bệnh lý phổ biến nhất hiện nay. Đáng lo ngại là nhiều người mắc bệnh nhưng không hề biết, bởi gan nhiễm mỡ thường diễn tiến âm thầm, chỉ được phát hiện khi khám sức khỏe định kỳ hoặc bệnh đã tiến triển nặng.
Theo bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa – gan mật Joseph Salhab (Mỹ), bên cạnh việc giảm cân và tập thể dục, chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng trong việc ngăn mỡ tích tụ ở gan. Đây là 5 nhóm thực phẩm ông thường xuyên bổ sung để bảo vệ lá gan của mình.
Nghe có vẻ ngược đời nhưng người bị gan nhiễm mỡ không cần loại bỏ hoàn toàn chất béo. Điều quan trọng là chọn đúng loại.
Bác sĩ Salhab ưu tiên dầu ô liu nguyên chất, quả bơ và các loại hạt như hạnh nhân, óc chó, hạt điều… Đây đều là nguồn chất béo không bão hòa đơn và không bão hòa đa.
Nhiều nghiên cứu cho thấy nhóm chất béo này có thể cải thiện độ nhạy insulin, giảm phản ứng viêm và hỗ trợ giảm lượng mỡ tích tụ trong gan nếu thay thế chất béo bão hòa từ thịt đỏ, đồ chiên rán.
Một nhóm thực phẩm khác luôn có mặt trong thực đơn của vị bác sĩ là cá hồi, cá thu, cá mòi, cùng các loại hạt như hạt chia, hạt lanh, hạt gai dầu và quả óc chó.
Điểm chung của chúng là rất giàu omega-3.
Theo nhiều nghiên cứu, omega-3 có thể giúp giảm triglyceride trong máu, giảm viêm và cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD). Một số nghiên cứu còn ghi nhận lượng mỡ trong gan giảm đáng kể sau vài tháng bổ sung omega-3 kết hợp thay đổi lối sống.
Kiwi, cam và bưởi là những loại quả bác sĩ Salhab thường xuyên ăn.
Vitamin C là chất chống oxy hóa mạnh, giúp trung hòa các gốc tự do – một trong những nguyên nhân khiến tế bào gan bị tổn thương.
Ngoài ra, ăn trái cây nguyên quả còn giúp bổ sung chất xơ, hỗ trợ kiểm soát đường huyết và cân nặng – hai yếu tố có liên quan mật thiết đến gan nhiễm mỡ.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng khuyến cáo nên ăn cả múi thay vì uống nước ép, bởi nước ép làm giảm lượng chất xơ và dễ khiến cơ thể hấp thụ quá nhiều đường tự nhiên.
Đây có lẽ là điều khiến nhiều người bất ngờ.
Theo bác sĩ Salhab, cà phê đen và trà xanh là hai loại đồ uống tốt cho gan nếu sử dụng hợp lý.
Nhiều nghiên cứu cho thấy người uống khoảng 2-3 tách cà phê mỗi ngày có nguy cơ xơ gan và ung thư gan thấp hơn so với người không uống. Cà phê còn được cho là có thể giúp làm chậm quá trình xơ hóa gan.
Trong khi đó, trà xanh chứa catechin – một chất chống oxy hóa giúp giảm stress oxy hóa và phản ứng viêm.
Tuy nhiên, lợi ích này chủ yếu đến từ cà phê đen ít đường hoặc trà xanh nguyên chất. Nếu ly cà phê chứa quá nhiều sữa đặc, kem béo hoặc siro, lượng đường và calo cao có thể làm mất đi lợi ích, thậm chí khiến gan nhiễm mỡ nặng hơn.
Việt quất, mâm xôi, lựu… là những thực phẩm bác sĩ Salhab thường xuyên ăn.
Các loại quả này chứa nhiều anthocyanin và polyphenol – những hợp chất thực vật có khả năng chống oxy hóa mạnh.
Một số nghiên cứu cho thấy polyphenol có thể góp phần giảm phản ứng viêm, hạn chế tổn thương tế bào gan và cải thiện quá trình chuyển hóa chất béo.
Ngoài ra, bác sĩ còn thích kết hợp quả chà là với quả óc chó như một bữa ăn nhẹ vì vừa cung cấp chất xơ, vừa bổ sung chất béo tốt.
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng không có thực phẩm nào có thể “đánh tan” gan nhiễm mỡ.
Muốn cải thiện bệnh, người mắc cần phối hợp nhiều biện pháp như:
Giảm từ 5-10% trọng lượng cơ thể nếu thừa cân.
Tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần.
Hạn chế nước ngọt, bánh kẹo và thực phẩm siêu chế biến.
Giảm rượu bia.
Kiểm soát đường huyết, mỡ máu và huyết áp.
Thực đơn giàu chất xơ, chất béo lành mạnh, omega-3 và các chất chống oxy hóa chỉ phát huy hiệu quả khi đi cùng một lối sống khoa học. Điều quan trọng hơn cả là khám sức khỏe định kỳ để phát hiện gan nhiễm mỡ từ sớm, bởi nếu để kéo dài, bệnh có thể tiến triển thành viêm gan, xơ gan, thậm chí ung thư gan.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
(Nguồn: Times of India, Hiệp hội Gan Hoa Kỳ (AASLD))
