Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa công bố một báo cáo đáng lo ngại: Số ca mắc ung thư mới trên toàn cầu được dự báo sẽ tăng từ 20,6 triệu ca trong năm 2024 lên khoảng 35 triệu ca mỗi năm vào năm 2050. Điều này đồng nghĩa, chỉ trong vòng 24 năm tới, thế giới sẽ phải đối mặt với số bệnh nhân ung thư tăng gần gấp đôi.
Không chỉ số ca mắc tăng, WHO cũng cảnh báo nhiều quốc gia vẫn chưa có đủ nguồn lực để kiểm soát căn bệnh này. Hiện mới chỉ có 12 quốc gia đi đúng lộ trình giảm 1/3 số ca tử vong sớm do ung thư trước năm 2030, trong khi 48 quốc gia ghi nhận tỷ lệ tử vong vì ung thư vẫn tiếp tục tăng.
Theo báo cáo, khoảng 20% dân số thế giới (1 trong 5 người) sẽ mắc ung thư trong suốt cuộc đời.
Ở nam giới, ung thư phổi và ung thư tuyến tiền liệt là hai loại phổ biến nhất. Với phụ nữ, ung thư vú đứng đầu, tiếp theo là ung thư phổi. Trong khi đó, ung thư đại trực tràng nằm trong nhóm ba loại ung thư thường gặp nhất ở cả hai giới.
Ung thư hiện cũng là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ hai sau bệnh tim mạch. WHO ước tính khoảng 1/9 nam giới và 1/13 phụ nữ sẽ tử vong vì ung thư trước tuổi 75.
Theo WHO, sự gia tăng này đến từ nhiều nguyên nhân.
Một mặt, tuổi thọ con người ngày càng cao. Tuổi tác vốn là yếu tố nguy cơ lớn nhất của ung thư. Hơn một nửa số ca mắc hiện nay xảy ra ở người từ 65 tuổi trở lên. Đến năm 2050, tỷ lệ người trên 60 tuổi trên toàn cầu sẽ gần gấp đôi so với năm 2015.
Mặt khác, nhiều yếu tố nguy cơ vẫn chưa được kiểm soát hiệu quả. Dù tỷ lệ hút thuốc lá đã giảm ở nhiều quốc gia và việc tiêm vaccine HPV ngày càng phổ biến, nhưng các yếu tố như:
Thừa cân, béo phì
Ít vận động
Chế độ ăn không lành mạnh
Uống nhiều rượu bia
Ô nhiễm không khí
lại đang gia tăng, kéo theo nguy cơ mắc nhiều loại ung thư.
WHO cho biết hơn một nửa số ca ung thư toàn cầu hiện tập trung ở châu Á, chủ yếu do khu vực này chiếm khoảng 60% dân số thế giới.
Trong khi đó, châu Âu có tỷ lệ mắc ung thư cao hơn so với quy mô dân số, chiếm khoảng 21% tổng số ca ung thư toàn cầu, còn Bắc Mỹ chiếm khoảng 11%.
Theo WHO, nhiều quốc gia vẫn chưa đầu tư đủ cho hệ thống tầm soát, chẩn đoán và điều trị ung thư.
Điều này khiến người bệnh khó tiếp cận dịch vụ y tế kịp thời, đồng thời phải gánh chịu áp lực tài chính rất lớn.
Khoảng một nửa số bệnh nhân ung thư và gia đình rơi vào tình trạng chi tiêu y tế thảm họa do chi phí điều trị, mất thu nhập và các khoản chăm sóc kéo dài.
WHO dự báo, đến năm 2050, tổng thiệt hại kinh tế toàn cầu do ung thư có thể vượt 33.200 tỷ USD, tương đương quy mô GDP hiện nay của Mỹ.
Dù những con số rất đáng lo ngại, WHO nhấn mạnh đây không phải là xu hướng không thể thay đổi.
Các nghiên cứu cho thấy khoảng 40% trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ.
WHO khuyến nghị các quốc gia cần:
Đẩy mạnh phòng chống thuốc lá.
Kiểm soát béo phì và tăng cường hoạt động thể chất.
Khuyến khích chế độ ăn lành mạnh.
Giảm ô nhiễm môi trường.
Mở rộng tiêm vaccine HPV.
Đầu tư nhiều hơn cho tầm soát, phát hiện sớm và điều trị.
Tổng Giám đốc WHO, TS Tedros Adhanom Ghebreyesus, nhấn mạnh: Những bất bình đẳng trong phòng chống ung thư không phải điều tất yếu mà là hệ quả của các quyết định chính sách. Nếu các quốc gia hành động mạnh mẽ và phối hợp tốt hơn, gánh nặng ung thư trong tương lai hoàn toàn có thể được giảm bớt.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
(Nguồn: NY Post)
