Khi thời tiết chuyển lạnh, việc ăn trái cây nấu chín không chỉ giúp làm ấm cơ thể mà còn giữ lại nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe. Bài viết dưới đây sẽ lý giải lý do vì sao 6 loại trái cây khi chế biến nóng lại tốt cho sức khỏe và gợi ý cách sử dụng phù hợp nhất trong mùa đông.
Khi tiết trời trở lạnh, những loại trái cây mang sắc ấm như quýt, dâu tây, anh đào… nhanh chóng chiếm lĩnh các kệ hàng trong siêu thị. Tuy nhiên, cảm giác lạnh buốt khi thưởng thức khiến nhiều người e ngại. Do đó, phong trào chế biến trái cây thành món ăn nóng lại trở nên phổ biến. Có người chọn nướng trái cây bằng nồi chiên không dầu để có lớp vỏ giòn rụm bên ngoài, bên trong vẫn mềm ngọt. Có người lại cho trái cây vào nồi hấp để giữ được sự mềm mại, mọng nước.
Nhiều người đặt câu hỏi như: “Liệu cách này có tốt cho sức khỏe không? Ăn trái cây nấu chín có bị mất chất dinh dưỡng nhiều không?” hoặc “Trái cây khi chế biến nóng có ngọt hơn không?”. Bên cạnh đó, cũng có thắc mắc về việc loại trái cây nào phù hợp nhất để ăn nóng. Bài viết này sẽ cùng bạn đọc giải đáp các thắc mắc trên.
Nếu chỉ xét về mặt dinh dưỡng mà bỏ qua cảm giác khi ăn, việc làm nóng trái cây đúng là có làm mất đi một phần dưỡng chất.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, hầu hết các khoáng chất, chất xơ và đường tự nhiên trong trái cây đều không bị ảnh hưởng nhiều bởi nhiệt độ. Tuy nhiên, một số dưỡng chất nhạy cảm với nhiệt như vitamin C sẽ dễ bị phân hủy hoặc tan vào nước khi chế biến, đặc biệt là với các loại trái cây giàu vitamin C như táo tàu tươi, kiwi nên ưu tiên ăn sống để tận dụng tối đa lợi ích. Với các loại trái cây có hàm lượng vitamin C trung bình như táo, lê, việc mất mát này không đáng kể. Ngoài ra, những hợp chất chống oxy hóa như anthocyanin có trong việt quất, dâu tằm cũng rất dễ bị phá hủy bởi nhiệt, nên những loại quả này cũng nên ăn sống để giữ trọn dinh dưỡng.
Điều thú vị là, đối với các loại quả chứa nhiều lycopene như cà chua, ổi, dưa hấu, đu đủ và bưởi hồng, việc chế biến nóng lại giúp tăng hoạt tính chống oxy hóa và làm cho cơ thể hấp thu lycopene hiệu quả hơn, dù có mất đi một phần dưỡng chất.
Các chuyên gia đưa ra lời khuyên: “Không cần quá lo lắng về việc mất một loại dưỡng chất nào đó, một chế độ ăn đa dạng và cân bằng mới là yếu tố quan trọng nhất”.
Bên cạnh việc cân nhắc về dinh dưỡng, kết cấu và cảm giác khi ăn cũng rất quan trọng để lựa chọn trái cây phù hợp cho việc chế biến nóng. Dưới đây là 6 loại trái cây được đánh giá cao khi ăn chín.
Táo là lựa chọn tuyệt vời trong mùa đông khô lạnh. Khi để lâu, táo dễ bị héo, ăn không ngon miệng. Chế biến nóng không chỉ giúp tận dụng táo mà còn mang lại vị mềm, chua ngọt đậm đà và mùi thơm lạ miệng. Một số nghiên cứu chỉ ra rằng, khi đun nóng, tổng lượng hợp chất phenolic trong rau quả như táo còn tăng lên. Táo chứa nhiều chất phenolic, pectin trong táo khi được nấu chín sẽ hòa tan tốt hơn, tạo kết cấu sánh mịn. Loại chất xơ hòa tan này rất có lợi cho hệ tiêu hóa, giúp giảm táo bón và làm chậm hấp thu đường vào máu.
Lê khi chế biến chín giúp pectin và polysaccharide trong quả hòa tan dễ dàng, tạo thành nước súp sánh mịn, bổ dưỡng. Nhiệt độ cao còn làm sợi xơ mềm ra, giảm gánh nặng cho hệ tiêu hóa. Vị ngọt của lê cũng trở nên dịu đậm hơn. Lê khi ăn nóng có thể kết hợp với đường phèn, nấm tuyết hoặc xuyên bối để tăng hiệu quả dưỡng ẩm và làm dịu cổ họng trong những ngày lạnh.
Dứa có thể được nướng, áp chảo hoặc làm nóng bằng lò vi sóng. Nhiệt độ cao sẽ loại bỏ enzyme bromelain, giảm cảm giác rát lưỡi khi ăn sống. Đồng thời, quá trình làm nóng sẽ tạo ra phản ứng caramel hóa, làm dứa có vị ngọt và hương thơm đậm đà hơn. Chế biến nóng còn giúp sợi xơ mềm ra, dễ tiêu hóa hơn, đồng thời thúc đẩy giải phóng beta-carotene và các dưỡng chất quý. Dứa còn rất hợp khi nấu chung với các món ăn như cơm chiên kiểu Thái hay sườn xào chua ngọt, giúp làm mềm thịt và tăng vị ngon.
Hồng khi nướng sẽ chuyển từ trạng thái giòn hoặc mềm sang dạng ấm nóng, lõi chảy, gần giống như mứt hoặc kem trái cây. Kết cấu trở nên đặc sánh, phong phú hơn. Đặc biệt, lycopene trong hồng sau khi nướng sẽ được cơ thể hấp thụ tốt hơn, phát huy tối đa tác dụng chống oxy hóa. Ngoài ra, nướng hồng còn giúp giảm cảm giác lạnh bụng và nhẹ nhàng hơn với hệ tiêu hóa.
Chuối có tính lạnh nên những người có hệ tiêu hóa yếu nên ăn sau khi đã chế biến nóng. Khi hấp hoặc nướng, chuối sẽ giảm tính hàn, đồng thời sợi xơ mềm ra và tinh bột chuyển hóa thành đường, tạo vị ngọt đậm hơn. Kali và tryptophan trong chuối khi ăn nóng sẽ giúp ổn định tâm trạng, hỗ trợ giấc ngủ. Khi ăn chuối nên chọn loại đã chín kỹ, xuất hiện đốm, tránh dùng chuối sống vì chất tannin có thể gây khó tiêu. Đơn giản nhất là dùng lò vi sóng hoặc làm bánh pudding chuối nướng để thưởng thức vị ngọt ấm áp.
Quất sau khi nấu nhẹ sẽ giải phóng tinh dầu và vitamin C từ vỏ vào nước. Uống nước quất nóng có hương thơm tươi mát đặc trưng, giúp làm dịu cơn ho do khô hanh mùa lạnh. Quất nấu chín có phần thịt mềm nhuyễn, vị chua dịu hơn và ngọt hơn. Một ly nước quất nóng sẽ giúp giữ ấm từ lòng bàn tay đến dạ dày.
Tuy nhiên, không phải loại trái cây nào cũng thích hợp để chế biến nóng. Những quả giàu vitamin C như táo tàu tươi, dâu tây, kiwi… không nên nấu để tránh hao hụt dưỡng chất. Ngoài ra, các loại quả mọng như việt quất, dâu tây có kết cấu mềm dễ bị nát khi nấu, nên ăn sống sẽ ngon hơn.
Việc lựa chọn đối tượng phù hợp rất quan trọng. Những người có hệ tiêu hóa yếu, khả năng nhai kém hoặc dễ bị tiêu chảy khi ăn lạnh nên ưu tiên trái cây chế biến chín. Tuy nhiên, người đang ăn kiêng, mắc tiểu đường hoặc mỡ máu cao không nên sử dụng trái cây chế biến nóng.
Cách chế biến cũng ảnh hưởng đến giá trị dinh dưỡng. Hấp hoặc nấu với nhiệt độ vừa phải sẽ giữ được nhiều vitamin hơn. Dùng lò vi sóng cũng là giải pháp tiện lợi và bảo toàn dưỡng chất. Nếu áp chảo với ít dầu sẽ tạo lớp vỏ thơm ngon cho táo, chuối. Nên tránh nấu ở nhiệt độ quá cao hoặc chiên ngập dầu trong thời gian dài.
Nếu sau khi nấu trái cây có vị quá chua, có thể thêm một chút đường hoặc mật ong. Tuy nhiên nên hạn chế sử dụng đường tinh luyện để bảo vệ sức khỏe. Thay vào đó có thể kết hợp với táo tàu hoặc kỷ tử để tăng vị ngọt tự nhiên.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: QQ)
