Trong y lý cổ truyền, gan chủ quản sự cân bằng khí và máu, ảnh hưởng mật thiết đến tâm trạng và giấc ngủ. Cuộc sống hiện đại với áp lực công việc, lối sống thất thường, cùng ảnh hưởng của thời tiết hanh khô cuối năm khiến gan dễ bị “quá tải”. May mắn là, thiên nhiên vào mùa này có những loại rau xanh theo mùa rất thích hợp để hỗ trợ dưỡng gan một cách nhẹ nhàng mà hiệu quả.
Súp lơ xanh được mệnh danh là “vua của các loại rau” với hàm lượng glucoraphanin cao, chất chống oxy hóa mạnh giúp kích hoạt enzyme giải độc trong gan. Điều này hỗ trợ gan loại bỏ các chất độc hại và giảm gánh nặng chuyển hoá cho cơ quan này, đặc biệt hữu ích với những người thường xuyên thức khuya hoặc ăn uống thiếu điều độ.
Ngoài ra, vitamin C và vitamin K trong súp lơ xanh còn giúp giảm viêm và thúc đẩy phục hồi tế bào gan. Khi chế biến, hấp hoặc xào nhanh là cách giữ lại nhiều dinh dưỡng nhất. Một đĩa súp lơ xào tỏi hoặc xào cùng cà rốt, mộc nhĩ,… đều là những lựa chọn tuyệt vời cho bàn ăn tháng 11.
Rau chân vịt tươi ngon vào mùa thu – đông, có vị ngọt mát, theo y học cổ truyền có tác dụng dưỡng âm, bình gan, dưỡng huyết. Đây là loại rau cực kỳ thích hợp khi khí hậu hanh khô dễ làm gan “nóng”.
Theo dinh dưỡng hiện đại, rau chân vịt chứa lutein, β-carotene và vitamin E, những chất chống oxy hóa mạnh giúp bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương do gốc tự do. Nhiều nghiên cứu còn chỉ ra rau chân vịt hỗ trợ cải thiện chức năng gan, đặc biệt với các rối loạn như gan nhiễm mỡ không do rượu.
Lưu ý khi nấu rau chân vịt, nên blanch (luộc qua nước sôi) để giảm lượng oxalat, sau đó chế biến như canh chân vịt với gan lợn hoặc chân vịt trộn dầu giấm đều rất ngon miệng và bổ dưỡng.
Ngổ có mùi thơm nhẹ đặc trưng đến từ tinh dầu và cholin. Những thành phần này giúp lưu thông khí huyết, an thần, giảm căng thẳng, rất hữu ích khi mùa đông khiến nhiều người dễ bị mệt mỏi, khó ngủ.
Thêm vào đó, ngổ giàu chất xơ giúp kích thích tiêu hoá, hỗ trợ bài tiết, gián tiếp giảm gánh nặng cho gan trong quá trình thải độc. Bạn có thể xào ngổ đơn giản hoặc nấu canh để vừa thưởng thức hương vị vừa cải thiện khí huyết.
Cần tây giòn mát là món rất quen thuộc để giảm nhiệt trong mùa hanh khô. Từ góc độ y học cổ truyền, cần tây có tính mát, giúp hạ hỏa, bình gan, lợi tiểu và thông tiện.
Theo nghiên cứu hiện đại, các hợp chất như phthalides và polyphenol trong cần tây có thể hỗ trợ thư giãn mạch máu và ổn định huyết áp. Đây là lợi ích bổ sung quan trọng khi gan bị “quá tải” có thể khiến huyết áp tăng. Bạn có thể tận dụng lá cần tây (chứa nhiều vitamin A, C và carotene) để trộn salad, làm nước ép, hoặc xào nhẹ đều rất tốt.
Dù không thuộc “rau xanh” theo màu sắc, cà rốt là một trong những thực phẩm tốt cho gan và mắt. Theo y học cổ truyền, gan khai khiếu ở mắt nên thực phẩm tốt cho mắt cũng thường hỗ trợ gan.
Cà rốt chứa nhiều β-caroten, tiền chất của vitamin A, dưỡng chất thiết yếu để bảo vệ tế bào gan và phục hồi mô gan. Vitamin A cũng giúp cải thiện thị lực, giảm khô mắt trong mùa hanh. Hợp chất chống oxy hoá như quercetin và kaempferol trong cà rốt cũng giúp giảm viêm cho gan.
Cà rốt nên được chế biến với một chút dầu hoặc đồng nấu với thịt để tối ưu hấp thu β-caroten, ví dụ như cà rốt xào thịt băm, canh xương đều là gợi ý vừa ngon vừa bổ.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: QQ)
