Ung thư đại trực tràng là loại ung thư phổ biến thứ 3 trên thế giới. Ở giai đoạn đầu, bệnh rất khó phát hiện. Các triệu chứng như tiêu chảy, đau bụng và thiếu máu có thể dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các vấn đề lành tính khác.
Gần đây, số ca chẩn đoán ung thư đại trực tràng ở người trẻ tuổi tăng đột biến. Nguyên nhân của hiện tượng này, dù chưa rõ ràng, có thể là do nhiều yếu tố kết hợp, bao gồm gen, tác động của môi trường và lối sống. Điều chúng ta biết chắc chắn là khi ung thư đại tràng được phát hiện sớm, nó có thể được điều trị hiệu quả.
May mắn thay, có rất nhiều điều bạn có thể làm để giữ gìn sức khỏe đường ruột. Tiến sĩ Ursina Teitelbaum, bác sĩ ung bướu và trưởng khoa ung thư đường tiêu hóa tại Trung tâm Ung thư Abramson thuộc Penn Medicine (Mỹ) mới đây chia sẻ những sai lầm phổ biến nhất cần tránh để bảo vệ sức khỏe đường ruột của bạn. Dưới đây là những điều mà Tiến sĩ Teitelbaum cho biết bà tự mình tránh và bạn cũng nên tránh:
Tiền sử gia đình là một trong những yếu tố nguy cơ mạnh nhất đối với ung thư đại trực tràng. Có đến 1 trong 3 người được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng có người thân trong gia đình cũng từng mắc bệnh này. Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ, có một vài lý do khiến ung thư có tính chất di truyền: Di truyền, các yếu tố môi trường chung và sự kết hợp của cả hai.
Vì sức khỏe của người thân ảnh hưởng trực tiếp đến nguy cơ mắc ung thư đại tràng của bạn, nên việc nắm rõ tiền sử bệnh tật trong gia đình vô cùng quan trọng. Teitelbaum khuyên bạn nên hỏi cha mẹ, anh chị em hoặc những người thân khác xem có thành viên nào trong gia đình, bao gồm ông bà, anh chị em họ hoặc cô dì chú bác, từng được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng hay không.
Ví dụ, nếu bạn phát hiện ra người thân ruột thịt mắc ung thư đại tràng, bạn sẽ được khuyên nên bắt đầu tầm soát sớm hơn. “Sức khỏe đại tràng của bạn phụ thuộc vào gen của bạn”, Teitelbaum nói.
Số ca mắc ung thư đại trực tràng đang tăng nhanh ở người trẻ tuổi. Mặc dù căn bệnh này, chỉ ảnh hưởng đến chưa đến 1% người trưởng thành, vẫn còn hiếm gặp, nhưng sự gia tăng đột biến về tỷ lệ mắc bệnh đã khiến việc sàng lọc và chẩn đoán sớm trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Do xu hướng đáng báo động này, Lực lượng Đặc nhiệm Dịch vụ Phòng ngừa Hoa Kỳ đã ban hành hướng dẫn sàng lọc ung thư đại tràng mới vào năm 2021 nhằm phát hiện thêm nhiều trường hợp mắc bệnh. Hiện nay, tất cả người lớn đều được khuyến cáo bắt đầu sàng lọc bằng nội soi đại tràng hoặc xét nghiệm phân từ tuổi 45.
Việc nội soi đại tràng định kỳ đặc biệt quan trọng đối với những người mắc bệnh viêm ruột, chẳng hạn như viêm loét đại tràng hoặc bệnh Crohn, vì những bệnh này có thể làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng. Nhưng ngay cả những người khỏe mạnh không có tiền sử gia đình cũng có thể mắc ung thư đại trực tràng.
“Dù lối sống của bạn có lành mạnh đến đâu, khi đến một độ tuổi nhất định, bạn vẫn cần phải đi tầm soát”, Teitelbaum nói. Tầm soát là cách tốt nhất để phát hiện ung thư đại tràng sớm và điều trị kịp thời.
Bác sĩ trên khắp cả nước đã nhận thấy rằng nhiều người trẻ tuổi không nghĩ rằng các triệu chứng bất thường của họ có thể là ung thư. Và vì họ còn trẻ, các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cũng có thể không ngay lập tức nghi ngờ có vấn đề. Nghiên cứu cho thấy điều này có thể dẫn đến chẩn đoán chậm trễ và kết quả điều trị kém hơn. Bài học rút ra là gì? Bạn phải chú ý đến cơ thể của mình.
Hãy chú ý đến bất kỳ thay đổi nào trong thói quen đi tiêu, nếu trước đây bạn luôn đi tiêu đều đặn nhưng giờ thường xuyên bị táo bón, hoặc nhận thấy có máu trong phân và bị đau bụng, bạn nên đến gặp bác sĩ. Tiêu chảy, mệt mỏi hoặc thiếu máu không rõ nguyên nhân cũng cần được kiểm tra sức khỏe.
Điều quan trọng là phải tự bảo vệ quyền lợi của mình. Nếu bạn cảm thấy bác sĩ không coi trọng các triệu chứng của bạn, hãy đi khám lại để được tư vấn thêm.
Mặc dù nguyên nhân gây ung thư đại tràng chưa được hiểu rõ, nhưng hơn một nửa số ca ung thư đại trực tràng có liên quan đến các yếu tố lối sống có thể điều chỉnh được. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC ), hút thuốc lá, uống rượu và lối sống ít vận động được cho là có liên quan mật thiết đến nguy cơ mắc ung thư đại tràng cao hơn.
Chế độ ăn uống của bạn cũng đóng vai trò rất quan trọng. Thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn, chẳng hạn như nước ngọt, kẹo và bánh quy, có liên quan đến nguy cơ ung thư đại tràng cao hơn, trong khi rau, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt lại có liên quan đến nguy cơ thấp hơn.
“Không có yếu tố nào dự báo chính xác ung thư đại tràng, nhưng trên toàn cầu, lối sống lành mạnh có thể giúp phòng tránh căn bệnh này”, Teitelbaum nói.
Cuối cùng, Teitelbaum khuyên nên thoải mái hơn khi nói về chuyện đi vệ sinh. Càng cởi mở về chủ đề này, chúng ta càng dễ dàng phá bỏ định kiến xung quanh việc thảo luận về nó.
Đôi khi, những bất thường trong việc đi tiêu, như phân mỏng như bút chì hoặc có máu, là dấu hiệu duy nhất cho thấy có điều gì đó không ổn. Thật khó để biết liệu trải nghiệm của bạn có bất thường hay không nếu không chia sẻ với người khác về những gì bạn đang trải qua.
Theo Teitelbaum, việc nói về chuyện đi vệ sinh có thể khiến nhiều người cảm thấy ngại ngùng, nhưng chúng ta vẫn phải làm điều đó. “Chuyện đi vệ sinh phản ánh rất rõ tình trạng sức khỏe của bạn và việc nói về nó có thể cứu sống bạn”, bà nói.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: Yahoo)
