Nghiên cứu mới đây đã chứng minh rõ nét.
Một nghiên cứu toàn cầu quy mô lớn vừa công bố cho thấy gần 40% ca ung thư trên thế giới có thể được phòng ngừa nếu con người giảm thiểu hoặc loại bỏ 3 yếu tố nguy cơ chính gồm: Thuốc lá, các bệnh nhiễm trùng và việc tiêu thụ rượu bia.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Medicine dựa trên dữ liệu toàn cầu, phân tích hàng triệu ca ung thư mới được chẩn đoán năm 2022 tại hơn 180 quốc gia. Các nhà khoa học đã so sánh dữ liệu mắc bệnh với tình trạng phơi nhiễm đối với 30 yếu tố nguy cơ có thể kiểm soát được, từ hành vi cá nhân đến các yếu tố môi trường.
Trong số 18,7 triệu ca ung thư mới trên thế giới vào năm 2022, khoảng 7,1 triệu ca, tương đương gần 40%, có liên quan tới những nguyên nhân có thể phòng ngừa được. Điều này làm rõ rằng phần lớn ung thư không hoàn toàn là do di truyền hoặc “số phận”, mà là do các yếu tố mà con người có thể thay đổi.
Phân tích của nghiên cứu chỉ ra ba nhóm nguyên nhân đóng góp lớn nhất vào số ca ung thư có thể tránh được:
1. Hút thuốc lá
Thuốc lá vẫn là nguyên nhân hàng đầu dẫn tới ung thư có thể phòng ngừa, chiếm khoảng 15% tổng số ca mới được chẩn đoán liên quan tới các yếu tố có thể thay đổi.
2. Nhiễm trùng gây ung thư
Các bệnh nhiễm trùng như virus HPV (gây ung thư cổ tử cung), viêm gan B, viêm gan C và nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori cũng chiếm một tỉ lệ đáng kể các ca ung thư có thể tránh được. Việc tiêm vaccine và sàng lọc định kỳ là những biện pháp quan trọng để giảm rủi ro từ nguyên nhân này.
3. Uống rượu bia
Tiêu thụ rượu bia liên quan tới nhiều loại ung thư khác nhau và đứng thứ ba trong các yếu tố nguy cơ có thể phòng ngừa thông qua thay đổi hành vi.
Theo kết quả phân tích, ba loại ung thư chiếm gần một nửa số ca có thể phòng ngừa là: ung thư phổi, ung thư dạ dày và ung thư cổ tử cung. Những loại này phần lớn liên quan tới các yếu tố có thể kiểm soát như hút thuốc, ô nhiễm không khí, nhiễm vi khuẩn và virus gây ung thư.
Phân bố giữa nam và nữ
Nghiên cứu cũng cho thấy sự khác biệt về giới trong tỷ lệ ung thư có thể phòng ngừa:
Ở nam giới, khoảng 45% ca ung thư mới có thể phòng ngừa được, trong đó hút thuốc lá chiếm tỉ lệ rất cao.
Ở nữ giới, tỉ lệ này vào khoảng 30%, với nhiễm trùng đứng đầu các yếu tố nguy cơ có thể kiểm soát.
Ý nghĩa của nghiên cứu
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc xác định rõ các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi là chìa khóa để giảm gánh nặng ung thư trên toàn thế giới. Những phát hiện này cung cấp bằng chứng mạnh mẽ cho thấy phòng ngừa ung thư không chỉ là lý thuyết, mà hoàn toàn có thể đạt được thông qua các chính sách sức khỏe cộng đồng và thay đổi hành vi cá nhân.
Điều này bao gồm những biện pháp như:
Tăng cường kiểm soát và giảm tiêu thụ thuốc lá.
Khuyến khích tiêm chủng phòng ngừa các bệnh nhiễm trùng liên quan tới ung thư.
Hạn chế lạm dụng rượu bia.
Cải thiện môi trường sống và nâng cao nhận thức về sức khỏe.
(Ảnh minh họa: Internet)
(Nguồn: Yahoo)
